| Tekman | |
|---|---|
Tekman'dan bir görünüm (Haziran 2010) | |
Türkiye'de bulunduğu yer | |
İlçe sınırları haritası | |
| Ülke | Türkiye |
| İl | Erzurum |
| Coğrafi bölge | Doğu Anadolu Bölgesi |
| İdare | |
| • Kaymakam | Hüseyin Demirkol |
| • Belediye başkanı | Abdurrahman Sever (DEM Parti) |
| Yüzölçümü | |
| • Toplam | 2.102 km² |
| Rakım | 1.611 m |
| Nüfus (2018) | |
| • Toplam | 25.969 |
| • Kır | - |
| • Şehir | 25.649 |
| Zaman dilimi | UTC+03.00 (TSİ) |
| Posta kodu | 25560 |
| İl alan kodu | 0442 |
| İl plaka kodu | 25 |
Tekman, Erzurum iline bağlı bir ilçedir.
Spor ve Kültür
Tekman ilçesinde yaklaşık 40 yıllık bir geçmişe sahip olan köyler ve mahalleler arası futbol turnuvaları, ilçenin en önemli sosyal etkinliklerinden biridir. Genellikle yaz aylarında düzenlenen bu turnuvalar, çevre köylerden gelen halkın yoğun katılımıyla bir panayır ve festival havasında geçmektedir.
Turnuva maçları, köyler arasındaki sosyal bağları güçlendirirken ilçe merkezinde de ciddi bir ekonomik ve sosyal hareketlilik yaratmaktadır. Geçmişte elverişsiz toprak sahalarda ve zorlu şartlarda başlayan bu gelenek, günümüzde Gençlik ve Spor İlçe Müdürlüğü ile Kaymakamlık koordinesinde daha modern tesislerde sürdürülmektedir. Turnuva dönemi boyunca ilçe halkı ve çevre köylerden gelen seyirciler müsabakaları tribünlerden ve saha çevresinden yoğun bir ilgiyle takip etmektedir. Son şanpiyonlar 2026-Hürriyet 2-ağcakoca
2025-Hürriyet 2-Tekmanspor
2024-Ağcakoca 2-Hürriyet
2013-tekmanspor 2-çevirmespor
2008-Ağcakoca 2-Hanbey
2006-Hürriyet 2- bilinmiyor
2005-tekmanspor 2-çevirmespor
2004-koçyayla 2-Haciömer
2003-tekmanspor 2-çevirmespor
2002-Tekman yıldız Spor 2-çevirmespor
2001-tekmanspor 2-taşkesen
2000-tekmanspor 2-çevirmespor
1999 2ci çevirme şampiyon:bilinmiyor
1996-tekmanspor 2-çevirmespor
1993-tekman yıldız 2-çevirmespor
1989-?
1988-?
1987-?
1986-tekmanspor 2-çevirmespor
En çok final oynayan: çevirmespor En çok şampiyon olan Tekmanspor
Şampiyonlar
Tekmanspor-8 kez
Hürriyet-3 kez
Ağcakoca-2 kez
Koçyayla-1 kez
TK yıldız-2 kez
Taşkesen-1 kez
Tarihçe
İlçenin kuruluş tarihi tam olarak bilinmemekle birlikte, tarihte yerleşimden Ermenice kökenli "Tatos" adıyla bahsedilmiştir. 1517 yılında Osmanlı yönetimine katılmıştır. Kaynaklarda 1535 ve 1641 yıllarında Erzurum Eyaleti'ne bağlı bir sancak olarak görülen Tekman, 1836'daki kayıtlar ile 1864 tarihli salnameye göre de Erzurum sancağına bağlı kaza statüsünde kaydedilmiştir. 1946 yılına kadar Hınıs ilçesine bağlı bir köy iken aynı yıl ilçe yapılmıştır. Daha önce ilçeye bağlı bulunan Bayındır, Hatunan ve Çimenözü köyleri coğrafi konumları nedeniyle Çat ilçesine, Erduran ve Dibekli köyleri Hınıs ilçesine bağlanmış, Karayazı ilçesine bağlı bulunan Akdağ köyü ile Hınıs ilçesine bağlı, Gümüşlük, Güneşli, Çat Kale, Çağlar, Çayır dağı ve kuruca köyleri de Tekman ilçesine bağlanmıştır.
Coğrafya
Tekman ilçesi Erzurum iline 151 km mesafede olup ilin güneyinde yer almaktadır. İlçenin yüzölçümü 2.102 km²dir. İlçe, Bingöl iline komşudur. Tortum ilçe merkezinin deniz seviyesinden ortalama yüksekliği 1.611 metredir. İlçede yayla ve meralar geniş yer kaplamaktadır. İlçenin kuzeybatısında Palandöken Dağı, kuzeyinde Kargapazarı Dağları, doğu ve güneydoğusunda ise Bingöl Dağları bulunmaktadır. Türkiye'nin en önemli akarsularından Aras Nehri ilçenin sınırları içerisinden doğmaktadır. Günümüzdeki ilçenin 71 mahallesi bulunmaktadır.
İklim
İklim olarak Doğu Anadolu Bölgesi'ne özgü, karasal iklimin hakim olduğu Tekman'da, yazlar kısa ve serin, kışları ise 7-8 ay gibi oldukça soğuk ve uzun geçer.
Nüfus
| Yıl | Toplam | Şehir | Kır |
|---|---|---|---|
| 1950 | 16.839 | 402 | 16.437 |
| 1955 | 18.597 | 602 | 17.995 |
| 1960 | 21.618 | 662 | 20.956 |
| 1965 | 24.350 | 836 | 23.514 |
| 1970 | 27.115 | 1.048 | 26.067 |
| 1975 | 30.139 | 2.014 | 28.125 |
| 1980 | 31.614 | 2.109 | 29.505 |
| 1985 | 34.004 | 2.423 | 31.581 |
| 1990 | 34.184 | 3.150 | 31.034 |
| 2000 | 34.640 | 6.350 | 28.290 |
| 2007 | 32.090 | 4.700 | 27.390 |
| 2008 | 31.190 | 3.694 | 27.496 |
| 2009 | 30.557 | 3.957 | 26.600 |
| 2010 | 30.285 | 3.507 | 26.778 |
| 2011 | 30.032 | 3.505 | 26.527 |
| 2012 | 29.247 | 3.595 | 25.652 |
| 2013 | 28.772 | 28.772 | veri yok |
| 2014 | 27.775 | 27.775 | veri yok |
| 2015 | 26.792 | 26.792 | veri yok |
| 2016 | 26.248 | 26.248 | veri yok |
| 2017 | 25.957 | 25.957 | veri yok |
| 2018 | 25.969 | 25.969 | veri yok |
| 2019 | 25.723 | 25.723 | veri yok |
| 2020 | 25.649 | 25.649 | veri yok |
| 2021 | 24.631 | 24.631 | veri yok |
| 2022 | 23.195 | 23.195 | veri yok |
| 2023 | 22.686 | 22.686 | veri yok |
| 2024 | 21.682 | 21.682 | veri yok |
Not: Büyükşehir yasası nedeniyle köyler mahalle statüsüne geçtiğinden 2013'ten itibaren kır nüfusu tabloda yer almamıştır.
Ekonomi
İlçe ekonomisi daha çok hayvancılığa dayalıdır. 2011 yılı verilerine göre ilçede kırkılan küçükbaş hayvan olarak; 57.700 koyun ile 4.850 kıl keçisi bulunmaktadır. Tarım, ilçede ikinci sıradaki ekonomik etkinliktir. Ayrıca arıcılık da yaygın halde görülmektedir. İlçeye bağlı Geçit, Akçakoca, Keleriş, Taşkesen, Karlıca ve Gökoğlan köyleri ile Hayta komu sınırları içerisinde krom madeni, Ilıgöze köyünde de demir madeni bulunmaktadır.
Kaynakça
- ^ ""Bayburt Sancağı (1642 Tarihli Avarız Defterine Göre)"; DergiPark Akademik; Mehmet İnbaşı". 29 Ocak 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Ağustos 2015.
- ^ ""294 Numaralı Hınıs Livası Mufassal Tahrir Defteri ( 963/1556 )"; T.C. BAŞBAKANLIK DEVLET ARŞİVLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Osmanlı Arşivi Daire Başkanlığı Yayın Nu: 46; ISBN 975-19-2651-3; ANKARA - 2000" (PDF). 23 Eylül 2015 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Ağustos 2015.
- ^ "HGM | Harita Genel Müdürlüğü - Ulusal Haritacılık Kurumu". www.harita.gov.tr. 3 Ocak 2026 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Aralık 2025.
- ^ "Tortum Haritası Tortum Nerede". www.haritatr.com. 13 Ağustos 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Ocak 2026.
- ^ . "Vilayet, Kaza, Nahiye ve Köyler itibarıyla nüfus" (PDF). 22 Ekim 1950 Umumi Nüfus Sayımı. DİE. 15 Ağustos 2019 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Şubat 2021.
- ^ . "1955 Genel Nüfus Sayımı" (PDF). 23 Ekim 1955 Genel Nüfus Sayımı. DİE. 2 Haziran 2021 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Şubat 2021.
- ^ . "İl, İlçe, Bucak ve Köyler itibarıyla nüfus" (PDF). 23 Ekim 1960 Genel Nüfus Sayımı. DİE. 15 Ağustos 2019 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Şubat 2021.
- ^ "1965 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "1970 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "1975 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "1980 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "1985 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "1990 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "2000 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "2007 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "2008 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "2009 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "2010 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "2011 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
- ^ "2012 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 20 Şubat 2013 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Mart 2013.
- ^ "2013 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 15 Şubat 2014 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Şubat 2014.
- ^ "2014 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 10 Şubat 2015 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Şubat 2015.
- ^ a b c d e f g h i j
- "Merkezi Dağıtım Sistemi" (html) (Doğrudan bir kaynak olmayıp ilgili veriye ulaşmak için sorgulama yapılmalıdır). Türkiye İstatistik Kurumu. Erişim tarihi: 13 Nisan 2016.
- "Tekman Nüfusu - Erzurum". nufusu.com. Erişim tarihi: 5 Şubat 2021. Arşivlenmesi gereken bağlantıya sahip kaynak şablonu içeren maddeler (link)
- "Erzurum Tekman Nüfusu". nufusune.com. Arşivlenmesi gereken bağlantıya sahip kaynak şablonu içeren maddeler (link)
Dış bağlantılar
| Erzurum ile ilgili bu madde taslak seviyesindedir. Madde içeriğini genişleterek Vikipedi'ye katkı sağlayabilirsiniz. |
| Türkiye'deki bir ilçe ile ilgili bu madde taslak seviyesindedir. Madde içeriğini genişleterek Vikipedi'ye katkı sağlayabilirsiniz. |