Ortakyaşam

Ortakyaşam, ortakyaşarlık ya da simbiyoz, iki canlının tek bir organizma gibi birbirleriyle yardımlaşarak bir arada yaşamalarıdır.

Ortakyaşam, iki bitki arasında olacağı gibi, bir bitki ile bir fungi (gerçek mantar) arasında da olur.

Mantarla algin yaşam birlikteliği olan liken'de mantar klorofil taşımaz, haustoriumlarıyla yaşadığı ortamdan su ve madensel tuzları alır ve alge verir, buna karşılık alg klorofili olduğundan fotosentez yaparak organik bileşikleri hazırlar.

Simbiyotik iki canlının da fayda gördüğü simbiyotik yaşam formudur. "(+,+)" olarak ifade edilir. Örneğin liken birlikteliği ya da E.coli'nin bağırsakta B ve K vitaminine dayalı, kazan kazan esasına bağlı mutual (ortak, müşterek) birlikteliği mutualizm ilişkisidir.

Bir başka örnek karıncaların Akasya bitkileriyle olan etkileşimidir. Akasya bitkisinin oyukları içinde karıncalar yuva yapabiliyor. Aynı zamanda akasya karıncalar için şekerli bir madde üretiyor. Buna karşılık karıncalar akasyanın yaprağını yemeye çalışan böceklere ve hayvanlara saldırarak, bitkiyi koruyor.

Canlılardan birinin hiç etkilenmediği diğerinin ise fayda sağladığı simbiyotik yaşam formudur. (0,+) olarak ifade edilir.

Canlılardan biri zarar görürken birinin fayda sağladığı simbiyotik İlişkidir. (-,+) olarak ifade edilir. Zarar gören canlıya "konak" denir. Fayda gören canlıya parazit denir.

Fizyoloji ile ilgili bu madde taslak seviyesindedir. Madde içeriğini genişleterek Vikipedi'ye katkı sağlayabilirsiniz.

Amensalizm, iki farklı tür arasındaki etkileşimde bir türün zarar gördüğü veya gelişiminin engellendiği, diğer türün ise bu durumdan etkilenmediği (ne fayda ne de zarar gördüğü) asimetrik bir simbiyotik ilişkidir ( ). Genellikle güçlü olanın zayıf olana zarar verdiği rekabet türü olarak görülür. Wikipedia Wikipedia

+3

Amensalizm Özellikleri ve Örnekleri: Temel Mantık: Bir tarafın metabolik atığı veya varlığı, diğer taraf için zararlıdır. Antibiyotik Örneği: Penicillium küfünün penisilin üreterek çevresindeki bakterilerin büyümesini engellemesi, küfün fayda sağlamadığı ancak bakterilerin öldüğü klasik bir örnektir. Ceviz Ağacı (Allelopati): Ceviz ağacının köklerinden salgıladığı juglon maddesi, ağacın gölgesindeki diğer bitkilerin büyümesini engeller. Hayvanlar Arası: Büyük otçulların (örn. dağ keçisi) otlarken küçük böcekleri (örn. Timarcha böceği) ezmesi, otçulun etkilenmediği ancak böceğin zarar gördüğü bir durumdur. Sucul Ortam: Bazı alglerin (örn. Gonyaulax) "kırmızı su" (red-tide) olayı sırasında toksin salgılayarak balıkları öldürmesi. Wikipedia Wikipedia

+5

Amensalizm, parazitizmden farklı olarak, zarar veren tarafın bu ilişkiden bir çıkar sağlamaması ile ayrılır.